تبلیغات
روایت عاشورا - مطالب تیر 1397
 
روایت عاشورا
عاشورا پیام زندگی

عاشورا، فرهنگى به جامعیّت اسلام دارد و ابعاد گوناگون فردى - اجتماعى و معنوى - سیاسى كه در كلیّت اسلام شاهدیم، در فرهنگ عاشورا نیز متجلّى است. غفلت از ابعاد چند وجهى این فرهنگ، خسارات جبران ناپذیرى به بار مى آورد. چندوجهىِ فرهنگ عاشورا است كه در بحث آسیب شناسى آن مورد توجّه جدّى است. عاشورا تبلور سیاست دینى است و این كلیّت و این تركیب، در بحث آسیب شناسى باید مورد بررسى قرار گیرد.

تحلیل و شناسایى آسیب هاى این فرهنگ، در گرو شناخت چگونگى معمارى و شناخت معماران این بناى عظیم است. از این رو نویسنده، به عنوان مقدّمه، بخشى مختصر در باره معمارى فرهنگ عاشورا ارائه كرده، آنگاه به بررسى بیشتر آسیب شناسى آن پرداخته است.

این بخش مقاله، به این پرسش پاسخ مى دهد كه نخستین معماران فرهنگ عاشورا چه كسانى بوده اند؟ مراسم و آیین عزادارى توسط چه كسانى و از چه زمانى رایج شده است؟ در این بخش مقدماتى با ارائه كلیّات و رؤوس مطالب، مشخص مى گردد كه معمارى فرهنگ عاشورا مربوط به عصر اهل بیت(ع) است و آیین سوگوارى عاشورا نیز برگرفته از آموزه هاى ایشان است. این بخش دو قسمت دارد:

الف) نقش اسیران كربلا در معمارى فرهنگ عاشورا

ب) نقش امامان معصوم(ع) در معمارى فرهنگ عاشورا.

بخش دوم مقاله كه پیكره اصلى آن را تشكیل مى دهد، به موضوع آسیب شناسى فرهنگ عاشورا و

بررسى برخى نقطه ضعفها و پاره اى آفت ها مى پردازد؛ ضمن آنكه به شیوه درمان نیز اشاره مى كند، تا نقش سازنده و منزلت رفیع این فرهنگ در ساختار سیاسى اجتماعى جامعه مشخص گردد.

این بخش، خود از دو قسمت تشكیل مى شود: بایسته ها و نبایسته هاى فرهنگ عاشورا. در قسمت نخست، سه عنوان كلّى مورد توجه است:

1. ارتكاب گناه و تخلّف از شرع

2. سست كردن پایه هاى دین و مذهب

3. تحریف لفظى و معنوى عاشورا.

طىّ این سه عنوان مشخص مى شود كه رعایت نكردن هر یك از اینها و انجام كارهایى كه تحریف عاشورا است یا موجب تحریف عاشورا مى گردد، خطر بزرگى است كه موجب كم رنگ و یا بى اثر شدن این فرهنگ سازنده مى شود.

در قسمت دوم نیز اهداف عاشورا، در سه بعد طبقه بندى مى شود:

1. احیاى ارزشهاى انسانى،

2. احیاى ارزشهاى اسلامى (بطور عام)،

3. احیاى ارزشهاى عرفانى.

عاشورا، این سه را، یك جا، به نحو بسیط و یگانه در خود داشت و عزاداران و سوگواران امام حسین(ع)، باید این اهداف را دقیقاً بشناسند، و هر كجا كم توجهى و غفلتى مشاهده مى شود، نسبت به ترمیم آن حسّاس باشند.

به اعتقاد نویسنده توجه به این بایسته ها، و پرهیز از آن نبایسته ها، موجب مى شود، فرهنگ عاشورا، این سرمایه بزرگ اسلامى، انسانى، در جایگاه واقعى اجتماعى خود قرار گیرد و تمامى ابعاد سیاست هاى كلان اجتماعى را متأثر از خود گرداند.

منبع: کتابخانه سایت  تبیان



نوع مطلب : آسیب های عاشورایی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
نظرات ()

تاریخ نگار شاخص حادثه عاشورا، ابومخنف، [1] به نقل از یكى از شاهدان واقعه نینوا، ابن قیس تمیمى حكایت كند: هر چیزى را فراموش كنم، سخن زینب(س) دخت فاطمه(س) را هنگام مرور بر جسم چاك چاك برادرش حسین(ع)، وقت رفتن به كوفه فراموش نمى كنم كه مى گفت:

یا محمداه، یا محمداه، صلى علیك ملائكة السماء هذا الحسین بالعراء مرمل بالدماء مقطّع

الاعضاء، یا محمداه و بناتك سبایا، و ذریّتك مقتّلة، تسفى علیها الصبا.

زینب، با این سخنان دوست و دشمن را به گریستن واداشت. [2]

اى جدّم، اى رسول خدا، درود فرشتگان آسمان بر تو باد، این پیكر قطعه قطعه و غلطیده در خون حسین توست. یا رسول الله، دخترانت اسیر و جگر گوشه گانت كشته و نسیم مشرق بر جسم چاك چاك آنان در بیابان مى وزد.

پس با زبان پر گله آن بضعة الرسول رو در مدینه كرد یا ایها الرسول این كشته فتاده به هامون حسین تُست وین صید دست و پازده در خون حسین تُست این نخل تر كز آتش جان سوز تشنگى دود از زمین رسانده به گردون حسین تُست این ماهى فتاده به دریاى خون كه هست زخم از ستاره بر تنش افزون حسین تُست [3]

با این سخنان سراسر آه و سوز زینب سلام الله علیها كه در آغاز سفر اسارت به كوفه و شام بیان شد، فصلى جدید از حادثه خونبار كربلا رقم خورد. اكنون عاشورا پایان یافته بود و وظیفه پیام آوران عاشورا، اسیران دشت كربلا، به ویژه زینب(س) صیانت از آن بود. پیام شهیدان طفّ براى ابدیّت تاریخ بشرى باید حفظ مى شد. عاشورا حادثه اى ساده و گذرا نبود، عاشورا براى جاودانگى وحى و اسلام و حفاظت از پیام آسمانى پیامبر خاتم(ص) پدید آمده بود. حسین منّى و انا من حسین و براى تحقق دقیق و كامل این رسالت عظیم چاره اى جز تبدیل عاشورا به یك فرهنگ و مكتب نبود، فرهنگى كه تا اعماق زندگى فردى و اجتماعى انسانها تا ابد نفوذ كند و مكتبى كه درس هاى دین خاتم را براى سعادتى جاودانه، به گوش تمامى انسانهاى عاشق حقّ و شیفته انسانیّت و عدالت و توحید و آزادگى برساند و بیاموزند كه : كل یوم عاشورا و كل ارض كربلا.

رسالت شاهدان مصیبت عظماى طفّ، از حضرت زینب و امام سجاد تا امامان معصوم دیگرعلیهم السلام آن بود كه اوّلاً عاشورا به فراموشى سپرده نشود، ثانیاً از خطر تحریف مصون بماند و نگذارند دست تحریف گران بر دامان پاك آن رسد. در این صورت بود كه مى توانست شعارها و اهداف عاشورا تا ابد چراغى فراروى خیل عظیم مشتاقان حقّ و عدالت قرار گیرد.

 

پی نوشتها:

[1]. ابومخنف، لوط بن یحیى (م 157) قدیمى ترین مورخ كربلاست. طبرى و شیخ مفید در ارشاد و ابوالفرج اصفهانى در مقاتل الطالبیین، آنچه از حادثه كربلا نقل كرده اند، تقریباً برگرفته از ابومخنف است. براى آگاهى بیشتر ر.ك: رسول جعفریان، تاملى در نهضت عاشورا، ص 15 - 20، انصاریان، قم، 1381.

[2]. تاریخ طبرى، ج 5، ص 456، دارالتراث، بیروت.

[3]. دوازده بند، محتشم كاشانى، بند نهم.

منبع: کتابخانه سایت  تبیان



نوع مطلب : آسیب های عاشورایی، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
نظرات ()





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی